Gwiazda V723 Mon tworzy układ podwójny z “miniaturową” czarną dziurą

Astronomia: Kosmos 59 0

Odkrywanie kolejnych czarnych dziur dzięki najnowszym nowinkom technologicznym stało się dużo łatwiejsze, jednakże nadal jest to zadanie wymagające zaangażowania bardzo zaawansowanego sprzętu oraz powstania sprzyjających ku temu warunków.


Dotychczas sądzono, że tego typu obiekty posiadają masę rzędu tysięcy, milionów, a niekiedy miliardów mas Słońca. Najnowsze odkrycia świadczą jednak o tym, że w przestrzeni kosmicznej znajdują się znacznie mniejsze czarne dziury, dysponujące masą znacznie poniżej 1000 mas gwiazdy Układu Słonecznego. Chcąc wpaść na ich trop często obserwuje się wszelkiego rodzaju anomalie grawitacyjne, które mogą być spowodowane obecnością układu podwójnego, składającego się właśnie z czarnej dziury oraz znajdującej się w jej pobliżu gwiazdy.


Powiązane publikacje: Znaleziono czarną dziurę oddaloną jedynie o 1000 lat świetlnych od Ziemi


Jednym z najnowszych odkryć jest niewielka czarna dziura, według szacunków zaledwie 3-krotnie masywniejsza od Słońca, która znajduje się w konstelacji Jednorożca około 1500 lat świetlnych od naszej planety (jest to najbliżej położona czarna dziura, jaką dotychczas udało się odkryć, a jednocześnie również najmniejsza). Towarzyszy jej będąca u schyłku swojego istnienia gwiazda V723 Mon, należąca do grupy czerwonych olbrzymów. To właśnie dzięki temu jasnemu obiektowi oraz zmianom natężenia światła emitowanego przez gwiazdę udało się zlokalizować małą czarną dziurę, wykorzystując analizę danych z obserwacji chociażby Kosmicznego Teleskopu TESS czy też KELT, a także projektu All Sky Automated Survey – zaprojektowany przez Polaków system teleskopów działających w pełni automatycznie, których zadaniem jest obserwacja już około 20 milionów obiektów sklasyfikowanych jako gwiazdy.

Pod wpływem działania czarnej dziury czerwony olbrzym ulega pływowemu zniekształceniu – charakterystycznemu zjawisku w układach podwójnych, składających się z gwiazdy oraz właśnie czarnej dziury.


Powiązane publikacje: Pierwsze zdjęcie cienia czarnej dziury


Inne artykuły astronomiczne i rankingi sprzętu obserwacyjnego