Znaleziono czarną dziurę oddaloną jedynie o 1000 lat świetlnych od Ziemi

Astronomia: Kosmos 438 0
Artystyczna wizja układu potrójnego HR 6819, wewnątrz którego odkryto czarną dziurę o niskiej aktywności. Fotografia: xeber24.org. Dane zebrano dzięki pracy teleskopu w obserwatorium La Silla w Chile (ESO).
Artystyczna wizja układu potrójnego HR 6819, wewnątrz którego odkryto czarną dziurę o niskiej aktywności. Fotografia: xeber24.org. Dane zebrano dzięki pracy teleskopu w obserwatorium La Silla w Chile (ESO).

Obiekt ten (z intrygującą głębią czerni) został odkryty w systemie HR 6819 i znajduje się w odległości 1000 lat świetlnych od naszej planety.

Informacje na temat tej czarnej dziury zostały zebrane za pomocą teleskopów w Obserwatorium ESO La Silla w Chile.


Co wiemy o systemie HR 6819?

Układ HR 6819 znajduje się w Gwiazdozbiorze Lunety i jest hierarchicznym systemem potrójnym, złożonym z wewnętrznego układu podwójnego z jedną gwiazdą i nowo odkrytą czarną dziurą, a także trzecią gwiazdą znajdująca się na szerszej orbicie, znacznie oddalonej od systemu podwójnego.

Co ciekawe, gwiazdy układu HR 6819 jesteśmy w stanie dostrzec zwykłym teleskopem lub lornetką, a nawet gołym okiem – najlepsze warunki do tego panują na południowym krańcu Ameryki Południowej.

Podczas obserwacji układ ten sprawia wrażenie istnienia tylko pojedynczej gwiazdy, jednakże po dokładniejszych badaniach odkryto tam również i drugi obiekt tego typu.

Udało się również uzyskać nieco więcej informacji o jednej z gwiazd w układzie HR 6819 – posiada ona okres obiegowy wynoszący 40 dni, jej prędkość poruszania oszacowano 60 km/s, natomiast jej masa wynosi 5-krotność masy Słońca.


Najbliżej położona od Ziemi czarna dziura

Znaleziono ją w odległości zaledwie 1000 lat świetlnych od Ziemi. Według szacunków masa odkrytej czarnej dziury stanowi jedynie 4-krotność masy Słońca, co w porównaniu z innymi dotychczas odkrywanymi czarnymi dziurami stanowi raczej dość skromną wartość. Wiadomo natomiast, że jest to dotychczas najbliżej położona czarna dziura, jaką udało się odkryć. Prawdopodobnie ze względu na swoją niewielką masę nie oddziałuje ona tak intensywnie na otoczenie, a to prawdopodobnie z powodu braku „żywiciela” w postaci gwiazdy towarzyszącej.

Cechą charakterystyczną czarnej dziury jest przede wszystkim jest intensywna czerń, co paradoksalnie stanowi dość niezwykłe zjawisko przy badaniu tego typu obiektów – te dotychczas odkryte w Drodze Mlecznej świecą bardzo jasno w promieniach rentgenowskich. Powodem takiego stanu rzeczy jest prawdopodobnie brak gwiazdy towarzyszącej, która zasilałaby czarną dziurę, stąd jej skromne rozmiary.

Szacuje się, że w Drodze Mlecznej znajduje się od 100 milionów do nawet 1 miliarda czarnych dziur. Nieco ponad rok temu, bo 10 kwietnia 2019 roku, wykonano pierwsze zdjęcie czarnej dziury, a konkretnie jej cienia.


Podobieństwo z układem LB-1

Odkrycie może rzucić nowe światło na niezwykły system LB-1, znajdujący się w gwiazdozbiorze Bliźniąt. Wcześniej sugerowano, że składa się on z gwiazdy i bardzo masywnej czarnej dziury (układ podwójny). Naukowcy sugerują, że układ LB-1 wydaje się bardzo podobny do HR 6819, co wysnuwa hipotezy o istnieniu jeszcze drugiej gwiazdy, znajdującej się na peryferiach układu potrójnego, którego byłaby częścią.

Inne artykuły astronomiczne i rankingi sprzętu obserwacyjnego



Dodaj opinię